Kochasz zwierzêta? Chcesz bardziej rozumieæ ich zachowanie? Chcesz pracowaæ ze zwierzêtami? Uniwersytet Pedagogiczny ma dla Ciebie propozycjê studiów na nowym kierunku. Ten kierunek, to...
PSYCHOLOGIA I BIOLOGIA ZWIERZ¡T
Z prorektorem Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, prof. dr hab. Robertem Stawarzem rozmawia Jan L. Franczyk
+ Panie Profesorze, co to bêd± za studia?
- Psychologia i Biologia Zwierz±t, to nowy, interdyscyplinarny kierunek proponowany przez Uniwersytet Pedagogiczny, na który zapraszamy osoby pragn±ce w przysz³o¶ci realizowaæ swoje pasje w takich zawodach, gdzie kontakt ze zwierzêtami jest istotn± czê¶ci± pracy. Studia te prowadzone bêd± wspólnie, wraz z Instytutem Zootechniki - Pañstwowym Instytutem Badawczym w Krakowie. Przygotowany do pracy zespó³ to do¶wiadczeni psycholodzy z Instytutu Psychologii, biolodzy (przede wszystkim zoolodzy) z Instytutu Biologii UP oraz zootechnicy. Przewidziane s± tak¿e zajêcia z weterynarii oraz - co jest niezwykle istotne - praktyki, gdzie bezpo¶redni kontakt ze zwierzêtami pozwoli przysz³ym zoopsychologom na trening kompetencji. S± to studia trwaj±ce 5 lat - ich efektem bêdzie uzyskanie stopnia zawodowego magistra - bêdzie mo¿na studiowaæ w trybie stacjonarnym lub niestacjonarnym (czêsto nazywanym zaocznym). + Jak (najogólniej) bêdzie wygl±da³ program studiów?
- Program rozpisany jest na 10 semestrów. Oprócz przedmiotów daj±cych solidne podstawy z psychologii ogólnej i zoologii oferujemy wiele kursów specjalistycznych, które dotycz± zachowania zwierz±t, ich biologii i fizjologii a tak¿e - co wa¿ne - aspektów prawnych. Chcemy, aby nasz absolwent mia³ nie tylko wiedzê teoretyczn±, lecz tak¿e umiejêtno¶ci praktyczne - w koñcu praca ze zwierzêtami i dla zwierz±t, to tak¿e forma pedagogiki i to bardzo nietypowa, bo bardzo czêsto wymagaj±ca interakcji zarówno z lud¼mi - opiekunami czy hodowcami zwierz±t i ze zwierzêtami - w tym samym czasie. + Jakie kompetencje i kwalifikacje uzyskaj± absolwenci?
- Ukoñczenie studiów Psychologia i biologia zwierz±t gwarantuje zdobycie wiedzy, umiejêtno¶ci i kompetencji koniecznych do realizacji wspomnianych ju¿ interakcji cz³owieka ze zwierzêtami. Pragniemy, aby absolwent potrafi³ pracowaæ ze zwierzêtami - co jest oczywiste, ale tak¿e z i ich opiekunami, ¶wiadcz±c na przyk³ad us³ugi jako behawiorysta, diagnozuj±c ró¿norodne problemy (zwierz±t, lecz tak¿e ich opiekunów), aby móg³ podejmowaæ interwencje w sytuacjach kryzysowych, pracowaæ jako inspektor czy ekspert. St±d uznali¶my, ¿e niezbêdna jest interdyscyplinarno¶æ tych studiów, konieczno¶æ wyposa¿enia w wiedzê opart± na podstawach nauk spo³ecznych (psychologia), ¶cis³ych i przyrodniczych (biologia) oraz rolniczych (zootechnika, weterynaria). Absolwent maj±c pog³êbion± wiedzê z zakresu zachowania zwierz±t (jego przyczyn oraz sposobów modyfikowania) oraz biologii zwierz±t (anatomii, fizjologii), poradzi sobie w ka¿dej sytuacji w pracy ze zwierzêtami towarzysz±cymi, gospodarskimi czy hodowlanymi - niezale¿nie od tego czy bêd± to krêgowce - ryby, p³azy, gady, ptaki, ssaki czy bezkrêgowce (na przyk³ad owady czy miêczaki), mi³o¶ników których tak¿e w Polsce nie brakuje.
Chcê tak¿e zwróciæ uwagê na to, ¿e realizowane bêd± tak¿e przedmioty z zakresu prawa odnosz±cego siê do utrzymania, hodowli oraz ochrony zwierz±t, a tak¿e przepisów zwi±zanych z prowadzeniem badañ na zwierzêtach. Chcemy tak¿e wyposa¿yæ absolwenta w kompetencje pozwalaj±ce na wykorzystanie zwierz±t w edukacji oraz w prowadzeniu terapii wspomagaj±cej z udzia³em zwierz±t. + A gdzie przyszli absolwenci bêd± mogli pracowaæ?
- Mo¿liwo¶ci jest wiele, a rynek nie jest i d³ugo jeszcze nie bêdzie nasycony. Uzyskane przez absolwenta kwalifikacje stwarzaj± perspektywy pracy w ramach prowadzonej przez siebie dzia³alno¶ci gospodarczej, w sektorze prywatnym. Mo¿liwe jest tak¿e zatrudnienie w administracji samorz±dowej, jednostkach resortowych, organizacjach pozarz±dowych oraz komisjach etycznych do spraw do¶wiadczeñ na zwierzêtach. Niew±tpliwie czê¶æ z naszych absolwentów znajdzie pracê w jednostkach naukowo-badawczych czy klinikach dla zwierz±t. W Polsce wci±¿ powstaj± nowe o¶rodki animaloterapii. Wielu w³a¶cicieli poszukuje profesjonalistów do szkolenia zwierz±t. Specjali¶ci - zoopsycholodzy s± niezbêdni w o¶rodkach doradztwa rolniczego, w schroniskach dla zwierz±t, o¶rodkach opieki dla zwierz±t jakimi s± na przyk³ad hotele dla zwierz±t. Trzeba te¿ wspomnieæ o takich potencjalnych miejscach zatrudnienia jak stadniny i o¶rodki nauki jazdy konnej oraz ogrody zoologiczne. Wiele osób znajdzie zatrudnienie w s³u¿bach nadzoruj±cych poziom dobrostanu zwierz±t i przestrzeganie prawa w stosunku do zwierz±t. Absolwent jak ju¿ wspomnia³em posiada³ bêdzie tak¿e umiejêtno¶ci niezbêdne do ¶wiadczenia us³ug jako behawiorysta. Jestem przekonany, ¿e problemów ze znalezieniem pracy i wykonywaniem zawodu zoopsychologa nie bêdzie - a mo¿liwo¶ci zatrudnienia pojawi± siê czêsto ju¿ w trakcie studiów - to miêdzy innymi dla tych osób proponujemy tryb niestacjonarny studiów. + My¶lê, ¿e warto te¿ powiedzieæ, jakie bêd± zasady rekrutacji na I rok?
- Tegoroczni maturzy¶ci i wszyscy, którzy zdawali tak zwan± now± maturê bêd± rekrutowani na podstawie wyników egzaminu maturalnego z biologii, jêzyka polskiego z jêzyka obcego nowo¿ytnego oraz jednego z przedmiotów: chemia, fizyka z astronomi±, geografia, historia, matematyka, informatyka (poziom podstawowy lub rozszerzony – czê¶æ pisemna). Maturzy¶ci z lat ubieg³ych, zdaj±cy tak zwan± stara maturê bêd± mieli równe szanse: bierzemy pod uwagê wyniki egzaminu dojrza³o¶ci z biologii, jêzyka polskiego i jêzyka obcego nowo¿ytnego oraz jednego przedmiotu wybranego z listy: chemia, fizyka z astronomi±, geografia, historia, matematyka, informatyka (czê¶æ pisemna). Zapraszamy równie¿ osoby, które zda³y maturê miêdzynarodow± (IB) lub maturê europejsk± (EB). + Bardzo dziêkujê za rozmowê.
Je¶li ju¿ trawy wykoszone – to raczej na terenie wspólnoty lub spó³dzielni mieszkaniowych. W kwestii koszenia trawników w mie¶cie zdania s± podzielone. Zbyt wysoka trawa widziana jest niechêtnie, ale czy wykoszone r¿ysko przy s³onecznej pogodzie to jest to, o co nam chodzi?
W zwi±zku z ocieplaniem siê klimatu ekolodzy podkre¶laj±, ze trawiasty dywan zapobiega wysuszaniu siê gleby, utrzymuje wilgotno¶æ. Alergicy – chcieliby czêstszego koszenia, a w³a¶ciciele czworonogów narzekaj± na kleszcze. Obowi±zek koszenia traw, podobnie jak dbanie o drzewa i krzewy na terenach gminnych ci±¿y na posiadaczu, administratorze lub zarz±dcy nieruchomo¶ci. Wiêkszo¶æ terenów zielonych w mie¶cie, parki, zieleñce, zieleñ wewn±trz osiedli utrzymuje Zarz±d Zieleni Miejskiej i Zarz±d Dróg Miasta Krakowa - zieleñ przyuliczna, lecz zaanga¿owane mog± byæ równie¿ inne jednostki miejskie, takie jak: Zarz±d Budynków Komunalnych w Krakowie na terenach osiedlowych (dotyczy zabudowanych dzia³ek ewidencyjnych), b±d¼ Zarz±d Cmentarzy Komunalnych - na terenach cmentarzy komunalnych.
O ile na w³asnej dzia³ce nadal mo¿na prowadziæ indywidualna politykê walki z wysok± traw±, to na terenach nale¿±cych do miasta, w tym roku koszenie przebiegaæ bêdzie inaczej.
Zarz±d Zieleni Miejskiej wprowadzi³ nowe zasady koszenia na terenach parków, zieleñców, skwerów, pasów drogowych oraz innych terenów bêd±cych w utrzymaniu Zarz±du Zieleni Miejskiej. Terminy ciêcia trawy bêd± ¶ci¶le uzale¿nione od warunków pogodowych. Dodatkowo - trawa ma byæ koszona wy¿ej, tak, aby nie doprowadzaæ do przesuszania siê trawników i powstawania r¿yska. Zmniejszona bêdzie te¿ czêstotliwo¶æ wykonywania zabiegów. Raz na cztery tygodnie maj± byæ koszone pobocza dróg, chodników, ¶cie¿ek rowerowych - tu zachowana musi byæ widoczno¶æ, a trawa nie mo¿e wyk³adaæ siê na jezdnie, chodniki i ¶cie¿ki. Podobnie – torowiska i ronda oraz miejsca pe³ni±ce funkcje rekreacyjne: place, zabaw, boiska, si³ownie, polany rekreacyjne w parkach, na których mo¿na po³o¿yæ kocyk, æwiczyæ, graæ w badmintona, nowo za³o¿one trawniki oraz miejsca z ro¶linno¶ci± ozdobn± - aby dostêp do nich by³ swobodny i nieutrudniony: Na terenach osiedlowych na czêstsze, (co 4 tygodnie) mog± liczyæ trawniki od strony wej¶æ do klatki i pas trawy wokó³ elewacji budynku. Trzy razy w sezonie wykaszana bêdzie trawa w miejscach zadrzewionych oraz i dwumetrowej szeroko¶ci pas wokó³, pasy rozdzielaj±ce jezdnie, skarpy, szerokie polany wzd³u¿ chodników poza pasem bezpieczeñstwa, mniej uczêszczane parki i tereny osiedlowe.
W Krakowie w ostatnich latach zasiano wiele „³±k kwietnych”. One koszone teraz nie bêd± – dopiero jesieni± - po wysianiu siê nasion. (l)
To ju¿ nie ³±ka kwietna, ale niemal ogródek warzywny – odnowiony skwer w osiedlu Centrum D, z „dzikiem czosnkiem?”
Jak co roku, w ostatni pi±tek maja, byli cz³onkowie opozycji, a w¶ród nich ci, którzy zajmowali siê drukiem i kolporta¿em wydawnictw ukazuj±cych siê poza zasiêgiem cenzury spotkali siê pod Pomnikiem Prasy Niezale¿nej, przy którym z³o¿ono kwiaty i zapalono znicze ku pamiêci tych drukarzy, którzy odeszli do wieczno¶ci. W tym roku w uroczysto¶ci uczestniczy³a tak¿e siostra premiera, Marta Morawiecka.
(f)
O¶rodek Kultury im. C. K. Norwida (os. Górali 5) rusza z projektem pt. „Raptularz, czyli spraw przednowohuckich opisanie”. Pomys³odawczyni± ca³ego przedsiêwziêcia i koordynatork± projektu jest dr Maja W±cha³a-Skindzier. Projekt zak³ada m.in. realizacjê wystawy w kru¿gankach opactwa cystersów w Mogile, wydanie ksi±¿ki oraz ca³e mnóstwo dzia³añ edukacyjnych, spacerów historycznych, oprowadzañ i mobilnych lekcji dla szkó³.
Raptularz to barwna ksiêga z zapiskami bie¿±cych spraw, ale te¿ wydarzeñ wa¿nych i donios³ych, wokó³ których toczy³o siê ¿ycie rodu, a tak¿e wspólnoty. Organizatorzy zapraszaj± do jego wspólnego tworzenia. „W projekcie zale¿y nam, by multimedialn± wystaw± przygotowan± w konwencji raptularza, po³±czon± z szeregiem dzia³añ edukacyjnych, opowiedzieæ historiê naszej ziemi od ¶redniowiecza do czasów wspó³czesnych” – opowiada dr Maja W±cha³a Skindzier. Podstaw± dzia³añ jest wybranie dziesiêciu dat – najwa¿niejszych dla przemian ¿ycia codziennego, kulturalnego i gospodarczego tutejszych ziem i stworzenie oryginalnego, naszego, nowohuckiego raptularza. Dat, z których lokalna spo³eczno¶æ powinna czuæ siê dumna. Czê¶æ z nich, jak np. 1222 r. i za³o¿enie opactwa cystersów w Mogile, 1420 r. budowa ko¶cio³a gotyckiego w Ruszczy, 1603 r. budowa renesansowego dworu w Branicach, czy 1787 r. wizyta króla Stanis³awa Augusta Poniatowskiego w Ko¶cielnikach zosta³a ju¿ wpisana do raptularza, wskazana przez historyków i organizatorów projektu, ale du¿a czê¶æ kart nadal czeka na wype³nienie. „Bardzo zale¿y nam, ¿eby to w³a¶nie nowohucianie nam w tym pomogli i nades³ali swoje propozycje z krótkim uzasadnieniem, dlaczego akurat ta data i wydarzenie powinny zostaæ odnotowane w raptularzu” – dodaje koordynatorka. Propozycje mo¿na sk³adaæ drog± mailow± na adres nhlab@okn.edu.pl. Termin zg³oszeñ up³ywa 15 czerwca 2021 r.
Projekt dofinansowany ze ¶rodków Muzeum Historii Polski w Warszawie w ramach programu „Patriotyzm jutra”.
Szczegó³owe informacje: Nowohuckie Laboratorium Dziedzictwa O¶rodka Kultury im. C. K. Norwida, os. Górali 5, tel. 12 644 27 65 w. 21, 47.
(f)
Dawnych i nowych klientów – „Stylowa” znów zaprasza
W zwi±zku z kolejnymi falami zaka¿eñ koronawirusem i kolejnymi obostrzeniami w funkcjonowaniu wielu ga³êzi gospodarki „Stylowa”, jak wiele innych lokali, od wielu miesiêcy by³a zamkniêta. Kilka miesiêcy temu, przez okno mo¿na by³o jednak zauwa¿yæ, ¿e wewn±trz trwa jaki¶ remont.
- Tak – mówi nam pani Lonia, jedna z osób prowadz±cych „Stylow±”. Skoro lokalu i tak nie mogli¶my otworzyæ dla klientów, to przynajmniej starali¶my siê jako¶ wykorzystaæ ten czas i przeprowadziæ niezbêdne prace remontowe, a przy okazji zmieniæ trochê wystrój wnêtrza – wyja¶nia.
Dzisiaj wnêtrze robi sympatyczne wra¿enie. Jasnobe¿owy i do¶æ neutralny kolor ¶cian tworzy klimat wnêtrza eleganckiego, ale bez przesady. Na ¶cianach uwagê przyci±gaj± czarno-bia³e fotografie z przesz³o¶ci Nowej Huty – z lat piêædziesi±tych, sze¶ædziesi±tych… Na jednej ze ¶cian zainstalowany zosta³ multimedialny ekran, na którym wy¶wietlane s± historyczne zdjêcia – oczywi¶cie, równie¿ z Nowej Huty. Takich zdjêæ w³a¶cicielki „Stylowej” maj± kilkaset. Sztuczne ro¶liny, które wcze¶niej dominowa³y w wystroju sali, teraz zast±pione zosta³y ¿yw± ro¶linno¶ci±.
Przed lokalem otwarty zostanie tak¿e tradycyjny kawiarniany ogródek, na który czeka³o wielu klientów.
- Z uwagi na do¶æ kiepskie prognozy pogodowe, nie zdecydowali¶my siê na uruchomienie ogródka w po³owie maja. Otwieramy go wraz z otwarciem „Stylowej”, czyli w pi±tek 28 maja. Bez wzglêdu na pogodê. Bo nawet je¶li bêdzie pada³ deszcz, to klienci bêd± mogli wej¶æ do ¶rodka – dodaje pani Lonia.
„Stylowa” zawsze s³ynê³a z kilku specja³ów. To tutaj od lat mo¿na by³o zje¶æ niezapomnianego tatara czy pysze ¶ledzie przyrz±dzane na kilka sposobów. Mo¿na powiedzieæ, ¿e specjalno¶ci± „Stylowej” by³a zawsze kuchnia staropolska, a wszystkie dania od pocz±tku do samego koñca by³y przyrz±dzane na miejscu. O to, czy po nowym otwarciu mo¿na spodziewaæ siê tak¿e jakich¶ zmian w karcie dañ, pytam drug± ze wspó³w³a¶cicielek „Stylowej”, pani± Barbarê.
- Nie bêdzie jakiej¶ rewolucji. Wprowadzamy natomiast kilka propozycji adresowanych g³ównie do naszych m³odszych klientów (chocia¿ tym starszym te¿ byæ mo¿e przypadn± do gustu). Mam na my¶li na przyk³ad nale¶niki wegetariañskie czy dania na bazie makaronów: tagliatelle z kurczakiem i szpinakiem, spagetti carbonara czy kilka rodzajów burgerów, w tym burger nowohucki o nazwie „Burger Stylowa”. Oczywi¶cie wszystkie burgery podajemy w oparciu o bu³ki wypiekane na miejscu – wyja¶nia pani Basia.
Kolejn± zmian±, na któr± bêdziemy musieli jednak poczekaæ, bêdzie instalacja historycznego neonu, który zawi¶nie nad „Stylow±” pod koniec tego roku. A ju¿ dzisiaj zapraszamy do „Stylowej” - zarówno stêsknionych za ni± sta³ych bywalców jak i nowych konsumentów.
(f)
Pamiêtacie pokaz z 2019 roku, który zgromadzi³ nad Zalewem t³umy podziwiaj±ce wyj±tkow± grê ¶wiate³ i wody? Teraz fontanny pojawi³y siê tutaj na sta³e, dodaj±c niezwyk³ego uroku temu, tak lubianemu przez mieszkañców, miejscu.
Fontanny p³ywaj±ce montowane na zbiornikach wodnych spe³niaj± nie tylko funkcjê dekoracyjn± zwiêkszaj±c atrakcyjno¶æ i estetykê otoczenia. Urz±dzenia te s± równocze¶nie aeratorem napowietrzaj±cym wodê, który zmniejsza zamulenie dna, przyspieszaj±c rozk³ad osadów organicznych. Zwiêkszaj± równie¿ aktywno¶æ biologiczn±, nadaj±c tym samym wodzie przejrzysto¶æ i ograniczaj±c rozwój sinic.
To trzeba zobaczyæ! P³ywaj±ce fontanny to kolejny element zmian, które zachodz± nad Zalewem Nowohuckim. Nowe alejki, ³awki, pla¿a, tê¿nia, o¶wietlony plac zabaw a przede wszystkim zielone otoczenie stawu sprawiaj±, ¿e jest to wyj±tkowe miejsce rekreacji i wypoczynku mieszkañców Nowej Huty.
(a³)
Maj – uznawany przez wielu za najpiêkniejszy miesi±c roku, to czas kwitn±cych drzew i wyj±tkowo soczystej zieleni. Wiele jest w Nowej Hucie miejsc, które zachwycaj± i zwracaj± na siebie uwagê w tym wyj±tkowym czasie. Jednym z nich s± okolice Szko³y Podstawowej nr 103 i Przedszkola nr 110 na os. Kolorowym. Tu bowiem od kilkudziesiêciu lat rosn± wyj±tkowo piêkne drzewa choæ mieszkañcy nazywaj± je migda³owcami po konsultacji ze specjalist± z Zarz±du Zieleni Miejskiej ustalili¶my, ¿e to przedstawiciele gatunku wi¶nia pi³kowana. Drzewa zwracaj±ce na siebie uwagê ró¿owymi kwiatami ciesz± nie tylko mieszkañców pobliskich bloków, ale równie¿ spacerowiczów. S± wyj±tkow± ozdob± tego miejsca. Ma³o kto potrafi przej¶æ obok nich obojêtnie, wiele osób fotografuje te wyj±tkowe okazy, a rodzice odbieraj±cy dzieci ze szko³y i przedszkola robi± zdjêcia swoim pociechom na ich tle.
(a³)
Wiosna to szczególny czas dla licznych instytucji kultury. Wtedy owe placówki dos³ownie „rozkwitaj±” staraj±c siê przyci±gn±æ do siebie odbiorców ciekawymi projektami, nowymi wernisa¿ami, wystawami czy koncertami oraz zró¿nicowanymi wydarzeniami kulturalnymi. Jeszcze do niedawna wiosenny powiew nowinek mo¿na by³o poczuæ jedynie w sieci, buszuj±c po stronach internetowych poszczególnych instytucji. Atrakcje online, dostêpne niemal¿e dla ka¿dego, zapisa³y siê na sta³e w ofertach placówek kultury. Jednak¿e sytuacja epidemiczna sprawi³a, ¿e brakowa³o tej przys³owiowej „kropki nad i” czyli mo¿liwo¶ci tradycyjnego zwiedzania wybranego przez siebie muzeum, pój¶cia do kina czy teatru. Zniesiona ostatnio czê¶æ obostrzeñ pozwoli³a ponownie otworzyæ niektóre placówki. Oczywi¶cie w obiektach obowi±zuj± standardowe zasady bezpieczeñstwa zwi±zane z wprowadzonym re¿imem sanitarnym.
W stolicy Ma³opolski czê¶æ muzeów jest ju¿ otwartych, a do tej listy do³±czy³o tak¿e ostatnio Muzeum Archeologiczne w Krakowie. Zainteresowani mog± zwiedziæ wystawy znajduj±ce siê zarówno w Gmachu G³ównym Muzeum, jak i w jego nowohuckim oddziale. Co ciekawe obie siedziby tej instytucji mieszcz± siê w zabytkowych budynkach o barwnej, pe³nej interesuj±cych faktów, historii. Gmach G³ówny, ulokowany w ¶cis³ym centrum Krakowa, jest wa¿nym punktem na kulturalnej mapie miasta. Z kolei usytuowany w zabytkowym zespole dworsko-parkowym Oddzia³, mimo swego po³o¿enia na wschodnich obrze¿ach grodu Kraka, stanowi ciekaw± alternatywê dla osób zmêczonych wielkomiejskim gwarem.
Wszystkich, którzy chc± na ¿ywo dotkn±æ odleg³ej historii naszego regionu, zapraszamy do oddzia³u w Branicach. Ponownie czynne s± wystawy w renesansowym dworze obronnym (tzw. lamusie) dotycz±ce archeologii Nowej Huty. Choæ brzmi to jak paradoks, to w³a¶nie w owej najm³odszej dzielnicy Krakowa, która w zamierzeniu jej twórców mia³a byæ idealnym, socjalistycznym miastem, uda³o siê dokonaæ wielu wspania³ych odkryæ. Liczne znaleziska s± ¶wiadectwem istnienia na tych terenach trwaj±cego przez tysi±ce lat osadnictwa. Sta³y siê one tak¿e przyczyn± powo³ania do ¿ycia nowohuckiego oddzia³u Muzeum Archeologicznego w Krakowie.
Co zatem mo¿na znale¼æ na ekspozycjach w oddziale? Mówi±c szczerze niemal¿e wszystko, co ma zwi±zek z pradawn± wytwórczo¶ci± cz³owieka czyli narzêdzia, naczynia, ozdoby, broñ, obiekty kultowe oraz przedmioty luksusowe. Dokumentuj± one ¿ycie codzienne ówczesnych mieszkañców nowohuckich ziem. Przedstawiaj± rozmaite aspekty ich ¿ycia, pozwalaj±c choæ na moment „zajrzeæ” w g³êbiny dziejów.
Nowa pora roku jest wiêc doskona³ym czasem do pog³êbienia wiedzy o Nowej Hucie. Warto poznaæ niniejsz± dzielnicê od tej mniej znanej strony. Pracownicy oddzia³u Muzeum Archeologicznego w Krakowie pomog± przybli¿yæ zwiedzaj±cym odleg³y ¶wiat naszych „nowohuckich” przodków. O tym, ¿e archeologia jest fantastyczn± dziedzin± nauki, mo¿e przekonaæ siê ka¿dy, kto przekroczy „drzwi” oddzia³u.
Zainteresowanych, pragn±cych odkryæ ten nowohucki zak±tek, zapraszamy do naszej siedziby mieszcz±cej siê przy ul. Sasanek 2 a. Od poniedzia³ku do pi±tku ekspozycja jest czynna w godzinach 10-14. Dodatkowo, z okazji nadej¶cia nowego sezonu, uruchomione zosta³y sobotnio-niedzielne dy¿ury w godz. 14-18.
Anna Kolasa
Krakowianie znów mog± korzystaæ z pierwszej ogólnodostêpnej tê¿ni solankowej w mie¶cie. W ubieg³y pi±tek, po jesienno-zimowej przerwie, uruchomiona zosta³a tê¿nia nad Zalewem Nowohuckim. Solny mikroklimat wytwarzany w tym miejscu jest zbli¿ony do tego nad morzem. Spacer po tê¿ni bêdzie wiêc okazj± do nawdychania siê korzystnego dla naszego zdrowia jodu.
– Tê¿nia z pewno¶ci± przyci±gnie krakowian i turystów, chc±cych skorzystaæ z dobrodziejstwa solnego mikroklimatu, który jest nie do przecenienia dla mieszkañców wielkich aglomeracji miejskich – mówi³ podczas uruchomienia tê¿ni prezydent Krakowa Jacek Majchrowski.
Tê¿nie to drewniane budowle pokryte ga³±zkami tarniny. Pierwotnie s³u¿y³y do zagêszczania solanki w toku produkcji soli konsumpcyjnej oraz leczniczej. Dziêki temu odkryto ich walory lecznicze, poniewa¿ powietrze wokó³ nich nasycone jest aerozolem z solanki, która obciekaj±c po elementach budowli ulega naturalnemu odparowaniu.
Powietrze tak bogate w mikroelementy zaczêto stosowaæ w ró¿nego rodzaju kuracjach. Mikroklimat wytwarzany przez tê¿nie jest wiêc zbli¿ony do tego, którego za¿ywamy podczas nadmorskich podró¿y. Godzinny spacer przy tê¿ni solankowej to dawka jodu, która odpowiada trzem dniom spêdzonym nad morzem. Tego rodzaju wzbogacone powietrze jest szczególnie wskazane dla osób w czasie rekonwalescencji po ostrej chorobie, dla palaczy, osób pracuj±cych w znacznym zapyleniu i wysokiej temperaturze. Pozytywny wp³yw odczuj± równie¿ osoby na co dzieñ pracuj±ce g³osem.
Przypomnijmy, ¿e inwestycja zosta³a zrealizowana przez Zarz±d Zieleni Miejskiej i powsta³a w ramach rewitalizacji Zalewu Nowohuckiego. Zlokalizowana jest w s±siedztwie istniej±cego placu zabaw, w pó³nocno-zachodniej czê¶ci zalewu.
(f)
ArcelorMittal Poland wyburzy³ olbrzymi komin nieczynnej spiekalni w krakowskiej hucie – Zmienia siê pejza¿ krakowskiej huty
Z krajobrazu Nowej Huty znikn±³ na zawsze ponad 80-metrowy komin dawnej spiekalni, czyli zak³adu, w którym produkowany by³ spiek dla wielkich pieców. Do wyburzenia kolosa u¿yto 33 kilogramy materia³ów wybuchowych, a podczas prac rozbiórkowych powsta³o blisko 2 200 ton gruzu, czyli tyle, ile zmie¶ci³oby siê na 110 ciê¿arówkach! Spiekalnia by³a nieczynna ju¿ od prawie dekady, dlatego ArcelorMittal Poland zdecydowa³ siê usun±æ nieu¿ywane budynki, w tym tak¿e komin.
Operacja wyburzania komina, którego obwód w najszerszym miejscu wynosi 32,5 metra, to jeden z etapów procesu likwidacji infrastruktury dawnej spiekalni trwale wy³±czonej z u¿ytku w 2012 roku. „Gruba Berta”, bo tak pieszczotliwie hutnicy nazywali du¿y komin krakowskiej spiekalni, zosta³a wyburzona po pó³ wieku istnienia. Przy pracach rozbiórkowych wielkiego komina pracowa³o 15 osób ze specjalistycznej ekipy zajmuj±cej siê demonta¿ami. Na miejscu dzia³a³y równie¿ cztery koparki, z czego najwiêksza wa¿y³a 50 ton.
Prace rozbiórkowe w spiekalni, które rozpoczê³y siê w lipcu ubieg³ego roku potrwaj± do 2023 r. Zanim jednak do nich przyst±piono, trzeba by³o przygotowaæ teren, ogrodziæ go i zabezpieczyæ. Nad bezpieczeñstwem ca³ego procesu czuwa³y zespo³y BHP wykonawcy i ArcelorMittal Poland.
– Podjêli¶my decyzjê o wyburzeniu komina i ca³ej infrastruktury spiekalni w ramach naszych dzia³añ polegaj±cych na porz±dkowaniu nieu¿ywanych nieruchomo¶ci. Ca³y zak³ad zajmowa³ 30 hektarów terenu przy ul. Igo³omskiej. Sk³ada³ siê ze 108 budynków, 115 przeno¶ników ta¶mowych, 4 elektrofiltrów i 5 mostów prze³adunkowych. Odzyskali¶my dziêki temu olbrzymi± nieu¿ywan± powierzchniê, któr± bêdzie mo¿na wykorzystaæ w inny sposób, gdy bêdzie taka potrzeba - podkre¶la Sanjay Samaddar, prezes i dyrektor generalny ArcelorMittal Poland.
Z komina i innych urz±dzeñ dawnej spiekalni, zwanej tak¿e aglomerowni±, odzyskiwany jest równie¿ z³om, który w ramach recyklingu zostanie ponownie u¿yty w d±browskiej hucie – trafi do konwertorów i pos³u¿y do produkcji stali. - Ze wszystkich urz±dzeñ dawnej spiekalni planujemy odzyskaæ ok. 60 000 ton z³omu, a gruz, który powsta³ w czasie wyburzeñ zostanie zutylizowany przez profesjonaln± firmê – mówi Monika Mazurek, kierownik projektu demonta¿u spiekalni w Krakowie.
W krakowskiej hucie dzia³a³y kiedy¶ dwie aglomerownie. Pierwsza z dwóch spiekalni rozpoczê³a pracê w 1954 r. i zosta³a wy³±czona na prze³omie lat 1990/91. Ta druga - uruchomiona w grudniu 1966 roku, na piêæ dni przed pierwszym spustem surówki z wielkiego pieca nr 5 - przesta³a pracowaæ w czerwcu 2012 r.
(f)
Czy wiesz, ¿e…
+ Komin spiekalni by³ wysoki na 80 metrów - to prawie 6 razy tyle, co wysoko¶æ kopca Wandy w Nowej Hucie.
+ Dziêki rozbiórce ca³ej spiekalni uda siê odzyskaæ ok. 60 000 ton z³omu – to tyle ile wa¿y³oby ponad 8,5 tys. figur Lenina, takich, jak ta, która sta³a w Alei Ró¿.
+ Podczas wyburzenia komina powsta³o blisko 2 200 ton gruzu, czyli tyle, ile zmie¶ci³oby siê na 110 ciê¿arówkach.
Gdy epidemia odciê³a nas od muzeów i wypraw turystycznych, zawsze mo¿na poszukaæ obiektów do zwiedzania wirtualnego. Coraz wiêcej muzeów udostêpnia swoje eksponaty on-line. I tak mo¿liwo¶æ tak± proponuje równie¿ opactwo w Mogile. To doskona³a propozycja dla tych, którzy jeszcze nigdy tutaj nie byli. Ci, którzy wizytuj± opactwo czê¶ciej, teraz mog± z bliska zobaczyæ to, co nie zawsze dostrzegalne w pó³mroku kaplicy ze s³yn±cym ³askami wizerunkiem Chrystusa ukrzy¿owanego i to, co rzadko dostêpne za klasztorn± klauzur±, np. biblioteka klasztorna.
Wirtualny spacer mo¿na odbyæ równie¿ po zabytkowym drewnianym ko¶ciele ¶w. Bart³omieja.
(l)
Ten serwis u¿ywa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl±darki oznacza zgodê na to)Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi± tylko czê¶æ materia³ów, które w ca³o¶ci znale¼æ mo¿na w wersji drukowanej "G³osu - Tygodnika Nowohuckiego".
