W pi±tek, 30 stycznia 2026 r. w siedzibie Oddzia³u IPN w Krakowie odby³a siê ogólnopolska konferencja naukowa „Ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski – ¿ycie i dzia³alno¶æ. Refleksje w rocznicê ¶mierci”.
Przyby³ych na konferencjê powita³ dr hab. Filip Musia³, dyrektor krakowskiego IPN, który powiedzia³ m.in.: „Trzy tygodnie temu minê³a rocznica ¶mierci ksiêdza Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego. I w³a¶nie ta rocznica jest pretekstem do dzisiejszego spotkania, które z naszej perspektywy ma znaczenie szczególne. Wydaje nam siê, i¿ ks. Tadeusz, który wspó³pracowa³ z Oddzia³em IPN w Krakowie, jest postaci±, której nale¿ne jest nie tylko zwyk³e wspomnienie w rocznicê ¶mierci. Zas³uguje on na to, aby¶my siê g³êbiej przyjrzeli jego ¿yciorysowi i spojrzeli na t± postaæ z perspektywy bardzo wielu przedsiêwziêæ, które realizowa³, bardzo wielu zainteresowañ, które mia³ i próbowali oceniæ t± z³o¿on± osobowo¶æ”.
Podczas pierwszego panelu, który poprowadzi³ dr hab. Rafa³ £atka prof. UKSW swoje referaty przedstawili: dr hab. Cecylia Kuta, prof. UPJPII o krakowskiej opozycji w latach 80 XX wieku, dr Monika Komaniecka-£yp nt. funkcjonowania aparatu bezpieczeñstwa w woj. krakowskim w latach 1980-1989 i Piotr Litka z IPN Kraków pt. Okoliczno¶ci pierwszego napadu „nieznanych sprawców” na ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego (1985). Dr hab. Cecylia Kuta przeczyta³a równie¿ referat dr hab. £ucji Marek nt. dzia³alno¶ci opozycyjnej ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego. Druga czê¶æ konferencji zosta³a poprowadzona przez dr hab. Cecyliê Kutê. Wziêli w niej udzia³: dr hab. Rafa³ £atka, który przestawi³ temat: Jedyna prawdziwa lustracja Ko¶cio³a? Dzia³alno¶æ ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego zwi±zana z opisem zwi±zków duchowieñstwa z aparatem bezpieczeñstwa, ks. prof. dr hab. Józef Marecki o walce ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego o upamiêtnienie ofiar ludobójstwa dokonanego przez ukraiñskich nacjonalistów oraz Wojciech Bonowicz na temat dzia³alno¶ci charytatywnej ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego.
Konferencja, która zgromadzi³a historyków z Instytut Pamiêci Narodowej oraz ¶rodowisk akademickich by³a okazj± do pog³êbionej debaty nad dziedzictwem jednej z najbardziej wyrazistych postaci polskiego Ko¶cio³a i opozycji antykomunistycznej.
Trudno w krótkim tek¶cie odnie¶æ siê do ca³ego, tak wyj±tkowo bogatego ¿ycia, ks. Tadeusza. Przypomnimy wiêc tylko, ¿e dzia³alno¶æ ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego by³a mocno spleciona równie¿ z Now± Hut±. To w Nowej Hucie, od roku 1979, zwi±za³ siê on z pierwsz± nowohuck± grup± opozycyjn±, jak± by³a Chrze¶cijañska Wspólnota Ludzi Pracy. Grupa ta powsta³a 28 kwietnia 1979 r. W spotkaniu za³o¿ycielskim uczestniczyli studenci Wojciech Sukiennik i Jan Leszek Franczyk oraz pomys³odawca Adam Macedoñski. Sukiennik i Franczyk znali siê od m³odzieñczych lat, mieszkali na s±siednich osiedlach, dzia³ali w ruchu oazowym i duszpasterstwie akademickim „Kominek” w Mogile. Macedoñski, artysta plastyk, by³ wspó³za³o¿ycielem Instytutu Katyñskiego (1978). Razem dzia³ali w SKS. Z rekomendacji Macedoñskiego w gronie za³o¿ycieli ChWLP znalaz³ siê te¿ in¿. Franciszek Grabczyk, by³y pracownik Huty im. Lenina. ChWLP mia³a byæ niezale¿n± wspólnot± robotnicz± odwo³uj±c± siê do spo³ecznej nauki Ko¶cio³a. Wkrótce grono cz³onków ChWLP powiêkszy³o siê o alumna Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego, znanego Franczykowi i Sukiennikowi ze ¶rodowiska oazowego. Twórcy ChWLP propagowali idee organizacji na ³amach pisma „Krzy¿ Nowohucki”. Tytu³ nawi±zywa³ do walki o krzy¿ z 1960 r. Pierwszy numer ukaza³ siê w maju 1979 r., przed pielgrzymk± Jana Paw³a II do ojczyzny.
Dzia³alno¶æ pisma przerwa³ stan wojenny. Po kilku latach podjêto próbê jego reaktywacji jako „katolickiego czasopisma ludzi pracy”. W nowej formule ukaza³y siê w 1985 i 1986 r. trzy numery. Pracami redakcji kierowa³ wówczas ks. Tadeusz. Na ³amach „Krzy¿a” alumn Tadeusz zainaugurowa³ swoj± dzia³alno¶æ publicystyczn±. Pod pseudonimem: Jacek Partyka, pisa³ artyku³y dotycz±ce m.in. bohaterów narodowych, Kresów Wschodnich, zak³amanych faktów z historii Polski i represyjnych dzia³añ w³adz.
W latach 80. ubieg³ego wieku ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski zwi±za³ siê z prowadzonym przez ks. Kazimierza Jancarza Duszpasterstwem Ludzi Pracy w parafii ¶w. Maksymiliana Marii Kolbego w nowohuckich Mistrzejowicach. Tam bra³ udzia³ w czwartkowych Mszach za Ojczyznê. Przez ca³e lata 80. by³ represjonowany przez S³u¿bê Bezpieczeñstwa. W 1985 zosta³ dwukrotnie ciê¿ko pobity przez funkcjonariuszy SB. Pierwszy raz, w Wielk± Sobotê w rodzinnej kamienicy przy ul. Zyblikiewicza. Po raz drugi zosta³ napadniêty 4 grudnia w klasztorze Córek Bo¿ej Mi³o¶ci na Woli Justowskiej przez funkcjonariuszy SB przebranych za sanitariuszy pogotowia ratunkowego
W 1988 bra³ udzia³ jako duszpasterz robotników w strajku wiosennym w Hucie im. Lenina a potem wspiera³ dzia³alno¶æ odradzaj±cej siê Solidarno¶ci w Hucie im. Lenina.
Anga¿owa³ siê w dzia³alno¶æ dobroczynn± i pomoc niepe³nosprawnym. W 1987 wraz z Zofi± Tetelowsk± i Stanis³awem Pruszyñskim wspó³zak³ada³ Fundacjê im. Brata Alberta w Radwanowicach, której prezesem by³ od 1989 r. zajmuj±c± siê pomoc± osobom z niepe³nosprawno¶ciami intelektualnymi, prowadz±c± 36 placówek na terenie Polski.
W 2001 zosta³ mianowany duszpasterzem Ormian w archidiecezji krakowskiej, a w latach 2002-2009 by³ duszpasterzem Ormian w Polsce Po³udniowej oraz aktywnym dzia³aczem ¶rodowiska ormiañskiego.
Ksi±dz Tadeusz Isakoiwcz-Zaleski przez wielu nazywany by³ sumieniem polskiego Ko¶cio³a. Mamy nadziejê, ¿e efektem odbytej w Krakowie konferencji naukowej bêdzie stosowna publikacja Instytutu Pamiêci Narodowej, w której znajd± siê wyg³oszone referaty.
(f)
Ogólnopolska konferencja naukowa „Ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski – ¿ycie i dzia³alno¶æ. Refleksje w rocznicê ¶mierci”. Fot. ¯aneta Wierzgacz (IPN)
Ten serwis u¿ywa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl±darki oznacza zgodê na to)Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi± tylko czê¶æ materia³ów, które w ca³o¶ci znale¼æ mo¿na w wersji drukowanej "G³osu - Tygodnika Nowohuckiego".