Strona g堯wna Biuro og這sze Kontakty Forum dyskusyjne Konkursy Felietony Dzielnice NH - Miejsce dobre do 篡cia07.06.2020 09:25
Nawigacja
Strona g堯wna
Nowohuckie Linki
Fotohistorie
Szukaj
Dzielnice
NH - Miejsce dobre do 篡cia
W G這sie
 Felietony
 Miss Nowej Huty -
XXI edycja

 Nowohucianie
 Humor
 Prawnik radzi
U篡tkownik闚 Online
Go軼i Online: 3
Brak U篡tkownik闚 Online

Zarejestrowanch Uzytkownik闚: 947
Nieaktywowany U篡tkownik: 4237
Najnowszy U篡tkownik: ELIT Polska
Ostatnie Artyku造
[2020.06.05] Niechci...
[2020.06.05] KTO NAS...
[2020.06.05] W nowym...
[2020.06.05] W preze...
[2020.06.05] Przeciw...
W徠ki na Forum
Najnowsze Tematy
Na sprzeda dzia趾a ...
CSGO4SKIN guide:Begu...
CSGO4SKIN provide a ...
Akcja poboru krwi
Stronger and larger ...
Najciekawsze Tematy
Akcja poboru krwi [20]
Trasa S7 [17]
Dart - zapraszamy [9]
w nowej hucie nie... [8]
Dzia趾i przy Bul... [7]
Kl徠wa b喚kitnej krwi
Od wielu tysi璚y lat ludzie, opieraj帷 sw wiedz na obserwacji przyrody, zdawali sobie spraw, 瞠 istoty 篡we dziedzicz r騜norakie cechy po swoich rodzicach. Wiedz t wykorzystywano 瞠by, przez hodowl selektywn, uzyska popraw wielko軼i plon闚 oraz lepsze odmiany zwierz徠. Orientowano si te, 瞠 spostrze瞠nia te odnosz si r闚nie do ludzi, i – co wa積e, 瞠 dziedziczenie dotyczy nie tylko w豉軼iwo軼i pozytywnych, ale r闚nie tych z造ch.
Jednak niezupe軟ie zdawano sobie spraw z mechanizm闚 wzmagaj帷ych ewentualno嗆 przekazywania potomstwu r騜nego rodzaju cech negatywnych, w tym szczeg鏊nie wielu chor鏏 i niepe軟osprawno軼i. Nasi przodkowie nie byli jednak ca趾owicie bezbronni wobec rz康z帷ych, r闚nie lud幟i, praw biologii, w tym genetyki. Na przyk豉d wiele religii zawar這 w swych 鈍i皻ych przekazach zakaz zwi您k闚 kazirodczych pomi璠zy osobami blisko spokrewnionymi, poniewa, zn闚 na podstawie obserwacji takich przypadk闚, wiedziano, 瞠 wi捫 si one ze zwi瘯szonym ryzykiem wyst徙ienia u potomstwa wad wrodzonych. Niebezpiecze雟two jest tym wi瘯sze, im wy窺zy jest stopie pokrewie雟twa genetycznego rodzic闚.
Jednak nie zawsze w dziejach i nie wszystkie rodziny musia造 przestrzega tabu zwi您anego ze zwi您kami ma鹵e雟kimi os鏏 blisko spokrewnionych. W staro篡tnym Egipcie faraonowie byli wr璚z zobligowani do po郵ubiania niekt鏎ych spo鈔鏚 swych si鏀tr, a w czasach nam bli窺zych cz這nkowie wielu rod闚 panuj帷ych i mo積ow豉dczych wypraszali r騜nego rodzaju dyspensy, kt鏎e pozwala造 im na po郵ubianie kuzynek i innych blisko spokrewnionych dam. Sytuacja ta sprzyja豉 dziedziczeniu d鏏r, tytu堯w i ziem, ale umacnia豉 r闚nie negatywne pod wzgl璠em fizycznym, a cz瘰to r闚nie psychicznym cechy przedstawicieli danej rodziny. W historii Europy szczeg鏊nie znane s konsekwencje ma鹵e雟tw zawieranych wewn徠rz rodziny, kt鏎e doprowadzi造 do bezpotomnej 鄉ierci cierpi帷ego na liczne schorzenia Karola II z hiszpa雟kiej linii Habsburg闚.
Ale i nasze dzieje znaj liczne przypadki takich sytuacji. Czasem wynika造 one z prawdziwego uczucia, cz窷ciej – z konieczno軼i, kiedy potencjalnemu ma鹵onkowi trudno by這, w zhierarchizowanym feudalnym spo貫cze雟twie znale潭 r闚n sobie pochodzeniem i stanem narzeczon.
Czy z takimi realiami mamy do czynienia w przypadku odkry poczynionych w, wielokrotnie przywo造wanej na 豉mach „G這su”, krypcie kaplicy pod wezwaniem 安i皻ej Anny w K徠ach Starych ko這 Stopnicy? Napisy na zachowanych pi瘯nych barokowych epitafiach m闚i, mi璠zy innymi, 瞠 spoczywaj tu szcz徠ki zmar造ch z rodziny Rupniewskich, a odkryte tablice trumienne wymieniaj zmar造ch z rodu So速yk闚. To oczywi軼ie nie wszystkie osoby pochowane w krypcie, gdy podczas bada odkryto szcz徠ki co najmniej 42 osobnik闚. Presti穎we miejsce poch闚ku wskazuje, 瞠 r闚nie pozosta貫 osoby, kt鏎ych trumny tu z這穎no, nale瘸造 do mo積ych rod闚 – elity 闚czesnego spo貫cze雟twa. Obserwacje poczynione w trakcie eksploracji szkielet闚, dotycz帷e wysoko軼i i budowy cia豉, podesz貫go wieku niekt鏎ych spo鈔鏚 zmar造ch, braku zmian patologicznych typowych dla „zabiedzonej populacji” wskazuj, 瞠 篡li oni faktycznie w dobrych, ponadprzeci皻nych warunkach bytowych. Jednocze郾ie w przypadku du瞠j liczby szkielet闚 zaobserwowano zmiany patologiczne polegaj帷e na zrastaniu si kr璕闚. U dw鏂h spo鈔鏚 doros造ch efekty chorobowe s skrajne, gdy dosz這 do skostnienia niemal ca貫go kr璕os逝pa. Mo積a przypuszcza, 瞠 s to w豉郾ie efekty chor鏏 na tle genetycznym, wyst瘼uj帷e w du瞠j frekwencji, ze wzgl璠u na pokrewie雟two pochowanych. Na jednej z odkrytych czaszek widoczny jest natomiast otw鏎 po wykonanej trepanacji. By豉 to pr鏏a zabiegu leczniczego. Takim zabiegom poddawano ludzi z urazami czaszki, ale r闚nie cierpi帷ych na migren lub zachowuj帷ych si w spos鏏 odbiegaj帷y od normy - choruj帷ych na epilepsj, choroby psychiczne itp.
Cz窷 przytoczonych obserwacji, poczynionych przez antropologa, mo瞠 by, na przyk豉d, odzwierciedleniem informacji przekazanych przez 廝鏚豉 historyczne, kt鏎e wspominaj, 瞠 Maciej So速yk, r闚nie pochowany we wspomnianej krypcie, rzadko pojawia si na obradach sejmu z powodu z貫go stanu zdrowia.
Wysoki status spo貫czny os鏏, kt鏎ych szcz徠ki spocz窸y w krypcie kaplicy pod wezwaniem 安i皻ej Anny w K徠ach Starych, gwarantowa, z jednej strony, wyj徠kowo korzystne warunki 篡cia. Z drugiej - rodziny te, jakkolwiek znaczne i powa瘸ne, mia造 jednak ograniczone mo磧iwo軼i matrymonialne, w豉郾ie dlatego, 瞠 ich cz這nkowie, nie chcieli wchodzi w koligacje z ubo窺z szlacht, a r闚nocze郾ie nie mogli liczy na ma鹵e雟twa z potomkami rodzin najznamienitszych i najbogatszych.
Ewa Kubica-Kabaci雟ka, Jaros豉w Wr鏏el


K徠y Stare. Krypta kaplicy p.w. 安. Anny. Tablica trumienna J霩efa Jakuba So速yka przed i po konserwacji. Fot. z zasob闚 konserwatorskich. Oprac. Ewa Kubica-Kabaci雟ka.
Komentarze
Brak komentarzy.
Dodaj komentarz
Zaloguj si, 瞠by m鏂 dodawa komentarze.
Oceny
Dodawanie ocen dost瘼ne tylko dla zalogowanych U篡tkownik闚.

Prosz si zalogowa lub zarejestrowa, 瞠by m鏂 dodawa oceny.

Brak ocen.
 
Ten serwis u篡wa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl康arki oznacza zgod na to)




Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi tylko cz窷 materia堯w, kt鏎e w ca這軼i znale潭 mo積a w wersji drukowanej "G這su - Tygodnika Nowohuckiego".
Logowanie
Nazwa U篡tkownika

Has這



Nie jeste jeszcze naszym U篡tkownikiem?
Kilknij TUTAJ 瞠by si zarejestrowa.

Zapomniane has這?
Wy郵emy nowe, kliknij TUTAJ.
Reklama


Copyright by G這s - Tygodnik Nowohucki © 2005-2014